580 - Dave Davies van de Kinks – hij was er ook in de sixties

Halverwege de jaren zestig, de sixties, maakten de Kinks de ene grote hit na de andere. De Amerikaan Shel Talmy (1937-2024) was de producer van de Britse groep. Met hun derde single, ‘You Really Got Me’, uit de koker van Ray Davies, bereikten ze (na twee flops) op 11 september 1964 de hoogste plaats in de hitlijst van Record Mirror.

Daarna was het jarenlang steeds raak. Wat te denken van ‘All Day And All Of The Night’, ‘Tired of Waiting For You’, ‘Till The End Of The Day’, ‘Dedicated Follower of Fashion’, ‘Sunny Afternoon’, ‘Dead End Street’, ‘Waterloo Sunset’ en ‘Lola’. Ray Davies, op 21 juni 1944 geboren in Londen, wordt dan ook aangeduid als een superster.

Het gezin Davies was kroostrijk. Ray was het zevende kind van acht – onder wie zes meisjes. De jongste telg, Dave, kwam op 3 februari 1947 ter wereld. Muziek ontbrak niet in huize Davies. Er werd volop geluisterd naar van alles en nog wat, is op het internet te lezen. Je kon het zo gek niet bedenken.

Dave, jongste van de acht kinderen, zette de eerste stap om zich serieus bezig te houden met muziek maken. Dat deed hij samen met Pete Quaife. Zijn oudere broer Ray en andere leden van het gezin gingen meedoen. Zo ontstonden de Kinks, die debuteerden met hun versie van ‘Long Tall Sally’, een Amerikaanse hit van Little Richard. En niet veel later braken ze door met Ray als frontman.

18 september 1964 (Record Mirror)

1965

Het leek me wel aardig om eens te onderzoeken hoe het met Dave ging in die tijd. Het Britse vakblad Beat Instrumental wijdde in maart 1965 (‘Tired Of Waiting For You’ was die maand een hit voor de Kinks) een artikel, ‘Player of the Month’, aan de jongste telg van de familie Davies, 20 jaar om precies te zijn. Hij werd omschreven als ‘lead guitarist’. Maar hij bespeelde ook andere instrumenten: “He’s very keen on church organ music. He also dabbles on piano and banjo”.

In het interview met een redacteur van het blad bekende Dave hoe het gegaan was: in zijn schooltijd had hij gitaar leren spelen, dezelfde school in Hornsey als Pete Quaife, inmiddels bassist van de Kinks. Met een groepje vrienden hadden ze muziek gemaakt. Met behulp van alcohol wisten ze hun verlegenheid te overwinnen.

Dave Davies in Beat Instrumental

Dave vond het belangrijk om te vertellen dat hij een brede smaak had; zeker niet alleen rock muziek. “I’ll spend hours listening to [zwarte folk artiest] Big Bill Broonzy – his voice is fantastic and he’s also one of my personal favourite instrumentalists. His style is for real. It’s genuine; got a lot of atmosphere.

But then I also like girl singers like [jazz zangeres] Anita O’Day. Also the late Cyril Davies [1932-1964, geen familie] on harmonica. It was a tragedy that he didn’t live to earn the acclaim he deserved, for he was a pioneer of rhythm ’n’ blues in this country”.

Daar hield het niet mee op. “I’ve got pretty wide tastes among composers, too. People think I’m kidding when I say how much I like Bach, for instance, or George Gershwin. But you’ve got to listen to all sorts of music in order to develop.

I also rate my brother Ray’s work as a composer – that’s not just loyalty, I really think his songs are good”. Door hem was hij bovendien gestimuleerd. “Having an older brother was good for me. He was keen – and if I felt like not bothering he’d simply make me practise”.

Meer dan de jongere broer van Ray Davies

Toen de Kinks met ‘All Day And All Of The Night’ en opvolgers de top van de internationale hitlijsten wisten te te bereiken, was er voor Dave weinig ruimte over om zichzelf te etaleren. Ray Davies was duidelijk de frontman van de groep geworden. Hij was bovendien de auteur van al die bekende nummers.

Af en toe mocht Dave toch nog een song aanleveren voor de groep zoals ‘Wait Till The Summer Comes Along’ en ‘Sitting On My Sofa’. Ray zorgde dan voor de perfectionering en verscheen op het label als mede-componist.

In de zomer van 1967 echter kwam Dave Davies uit de hoek met een solo-single. ‘Death Of A Clown’ sloeg aan. De plaat van de ‘stille’ gitarist bereikte op 26 augustus bijvoorbeeld in Nederland een tweede plaats in de Veronica top 40, net onder ‘San Francisco’ van Scott McKenzie maar – die week althans – boven ‘All You Need is Love’ van de Beatles, ‘Waarom heb jij me laten staan’ (Heikrekels) en ‘Gloria’ (Them).

In popkrant New Musical Express verkondigde Keith Altham: “With the solo success of ‘Death Of A Clown’ times are a changing for Dave Davies. He is both delighted and nervous over the success of ‘Clown’ and looks toward his continued progress as a separate Kink with an almost embarrassed air. There is no doubt that he finds the attention refreshing”.

Hoe zou dat aflopen vroeg de pop-journalist zich af: “Hovering in the shadows is the giant-like form of brother Ray, and Dave has now taken the first positive steps to prove he is not just ‘the younger brother’ but a separate talent within the group”.

Altham meldde er niet bij dat Ray de mede-auteur van de hit was.

Death Of A Clown

top 40, 26 augustus 1967

Dave moest er nog aan wennen dat hij in de schijnwerpers stond, liet hij afdrukken. “I used to think everyone was my friend. Now I realise that there are only a few. I’m trying to learn to accept things and not get angry. I hate to lose – I’m a terrible loser”.

Altham: “Learning to stand on his own two feet is proving a surprising but perplexing problem for Dave. “‘Clown’ has really surprised me’, he admitted. ‘I never expected it to get this high in the charts’”.

Dave was met zijn gedachten al bij een volgende hitsingle. Hij had een nieuw nummer geschreven, ‘Funny Face’. “It’s a very weird song about a guy who falls in love with a girl who is a lunatic. It’a a floating kind of song – I was very pleased with the organ break we worked out for it”.

Teksten schrijven ging hem niet altijd makkelijk af, bekende hij. “I find my mind wandering even when I’m supposed to be doing something specific. Last week I was just lying on my bed staring at the moon and I must have just layed there watching it for hours. That’s going to make me sound like an imbecile but I enjoy just letting my mind float away”.

De solo-hit was aanleiding voor de Britse pers om hem over van alles en nog wat te ondervragen. Dave moest maar antwoorden zien te geven. Alan Walsh (Melody Maker) vroeg hem of dit het begin was van een solo-carrière. Een logische vraag.

Het antwoord was duidelijk: nee! “I’m not good enough to go solo even if I wanted to. I don’t want to leave the Kinks and I don’t think I’ve got enough to offer at the moment to become a solo attraction. Maybe in a year or so, things might be different, but at the moment, there’s no chance of my leaving the Kinks to become a solo singer”.

Echte plannen waren er niet, aldus Dave Davies. Het was zelfs de vraag of hij ooit nog een solo-single zou maken. “I might not even make another record. At the moment, we’ve got no plans to do another. We are waiting to see what happens. We are not going to rush into the studios and do a follow-up just for the sake of it. If one comes up, we’ll do it. If not, we won’t. I don’t want to feel that I have to do one. It wouldn’t turn out right then”.

Big Bill Broonzy, inspirator van Dave Davies

Druk

In het gesprek met de redacteur van Melody Maker kwam aan de orde dat Ray Davies de tekst van ‘Death Of A Clown’ (grotendeels?) geschreven had. Bovendien gaf hij aan waarom hij met een soloplaat gekomen was: “The major reason was to take some of the pressure of the Kinks”.

De leden van de Engelse groep voelden zich onder druk gezet. Na de twee mislukte eerstelingen moest elke nieuwe single een schot in de roos zijn. “Everyone had to be good. Everyone had to be a Top Five record”. Dat was niet zo eenvoudig.

Trots

Dave Davies was er trots op dat hij onder eigen naam een plek in de hitlijsten veroverd had. Walsh: “The record is also a big personal triumph for Dave, who feels that for too long he was considered by some people as a sort of spare part in the group”.

Stel je voor dat ‘Death Of A Clown’ het niet gered had.

Dave Davies had er zo zijn gedachten over. “I think that if it had been a miss, a lot of people in the business would have been pleased. I’ve had the feeling for a long time that I was regarded by some people as just coasting along within the group without offering very much.

People used to think that all I wanted to do was get stoned and rely on Ray and the group all the time. This record will change that, I hope”.

Misschien zouden ook de andere leden van de Kinks als solisten van zich laten horen, kwam aan de orde in Melody Maker. “Dave’s hit could lead to other members of the group branching out into various avenues of music, though remaining a working group”.

Dave zei er het volgende over: “We don’t work all that much these days anyway and I know Ray is interested in doing some solo things. He is interested in doing a solo LP with an orchestra and things like that. The Kinks must break up eventually and that’ll be the time to think about going solo. At the moment we’re happy in what we’re doing”.

Maar door het succes van ‘Death Of A Clown’ was er nu druk op Dave om met een nieuwe solo-single voor de dag te komen.

Een andere Dave Davies

In popkrant Record Mirror stelde Richard Green dat Dave Davies door het succes een andere persoon geworden was. Zijn artikel werd dan ook voorzien van de kop ‘The Different Dave Davies’.

Green begon zijn tekst met de woorden: “Gone is the rampaging looner of old, the very sight of whom would strike fear into the hearts of publicans and club owners thoughout the land. In his place is a quiet, soft-spoken, much more sensible and almost gentle being. This is Dave Davies ’67”.

Op een bank onder een kastanjeboom raakten ze met elkaar in gesprek onder het genot van een goed glas bier.

Dave bekende dat hij zenuwachtig geworden was de laatste maanden. “I’m more nervous now. I’ve been straightening myself out and I’ve got nervous”.

Door de successen van de Kinks en zijn broer Ray had zijn leven een andere wending gekregen. Dat had hem in zekere zin lusteloos gemaakt.

“I had a period of about six months when there was nothing. None of the people meant anything and all the clubs were getting me down. There was just air.

I’ve got a couple of friends who helped me and I’ve been doing a lot of writing. I wrote the first chapter of a book, then I found I couldn’t phrase things, so I gave it up. I’ve written a lot of songs. That’s really all I’m good at, I suppose. I sussed the saxophone out. It’s only there now to bring me down. I got it to broaden my musical knowledge, then I realised my musical knowledge didn’t need broadening”.

Dave leek er op zoek naar te zijn om zijn leven wat meer zin te geven. De nacht voorafgaand aan het interview had hij slecht geslapen. Het was hem evenwel niet aan te zien, vond Richard Green.

Een aantal optredens van de Kinks in het zuidwesten was op een teleurstelling uitgelopen. “We had to go to Cornwall. We thought we’d do a few dates, but it’s not worth it. All that way. God! We’re not doing any more for a few months”.

Dave had andere wensen. “I want to go to America for a week, I haven’t been [daar] for about 18 months and I want to go to L.A. So we’ll record and have a holiday”.

Het tweetal nam nog maar een biertje, zelf thuis gemaakt.

Dave: “I’m making my own beer. I was walking down the road and I saw a sign ‘Do It Yourself Beer’, so I got some. It’s twelve and six and you get a packet of hops and things. It takes about four days and it tastes like Cornish beer. I almost killed myself when I was bottling it. It started to froth up and by the time it went down, I was high on the fumes”.

De uitdrukking ‘getting my self together’ kwam uit zijn mond. Dave was op een zoektocht. Hij vertelde dat hij was gaan tafeltennissen en dat hij met vrienden een jeugdclub bezocht als die voor anderen gesloten was (zoals Elvis Presley ook regelmatig ‘in het donker’ zijn privé-leven met ‘vrienden’ leidde). Succes hebben en uit de anonimiteit treden was/is niet altijd eenvoudig.

Davies junior vertelde dat hij verrast was over het succes van de soloplaat. Zo goed was die nu ook weer niet: “It’s not all that good, is it?”

Omdat hij en platenmaatschappij Pye een hit in handen hadden, moest er wel een opvolger komen. Maar haast had hij zeker, niet. “We’re certainly not going to rush and do a follow-up, that’d be ridiculous. Singles are murder. I’m doing an EP this weekend, though. It’ll probably be two of my songs and two that I’ve written with Ray. If an LP comes out of it, I’ll do one. It depends on whether we get the right theme”.

Intussen was er (gelukkig?) een nieuwe Kinks-single: ‘Mr. Pleasant’. In sommige landen, elders, was die al op de markt gekomen. Volgens Dave was het nummer in de stijl van de Edith Piaf (1915-1963).

Omdat het begonnen was te regenen, verlieten ze hun plek onder de kastanjeboom en stapten de pub binnen.

Dave werd meteen herkend. Een vrouw kwam met een stuk papier aanlopen. Of hij er maar een handtekening op wilde zetten. “I want your autograph, ’cause you're one of the Kinks aren’t you?”, zei ze.

Bovendien was ze benieuwd of Dave haar zelf gemaakte soep geproefd had. “Did you have some of my soup? If you did I’ll give you some more”.

Zo ging dat als je lid van de Kinks was. Dave was blij toen hij – anoniem – weer bij Richard Green in de auto zat.

Nederland

Zoals eerder aangegeven, de Kinks waren ook bij ons enorm populair in die tijd. Vooral ‘Sunny Afternoon’ bereikte een hoge klassering in de hitlijsten. De solo-plaat van Dave Davies kon dan ook op veel aandacht rekenen en bereikte de op een na hoogste positie in de top 40.

Maandblad Muziek Parade publiceerde twee artikelen over het nieuwe fenomeen in het najaar van van 1967. Het leek wel of een (niet gnoemde) redacteur met de Kinks gesproken had.

Het eerste artikel (‘Dave Davies – dood van een clown, de geboorte van een hit’) was een aardige woordgrap.

In het artikel kwam naar voren dat niet Dave maar zijn oudere broer Ray Davies plannen zou hebben gehad om de Kinks te verlaten: “Een paar maanden geleden kwamen er berichten in de popbladen over Ray Davies, de voorzanger van de Kinks zullen we maar zeggen, die de groep zou verlaten. Hij voelde niets meer voor zaaloptredens en alle ellende die daar bij komt. Je weet wel, gillende juffers en een politie-cordon.

Nee, Ray had het wel bekeken. Hij wilde zich gaan toeleggen op het componeren en produceren.

De officiële Kinks-instanties ontkenden deze berichten. Wat moesten ze anders doen!

Het antwoord van de Kinks op alle geruchten was een geweldige single: ‘Waterloo Sunset’”.

Dave was onverwacht uit de hoek gekomen. “Hij nam een soloplaat op, ‘Death Of A Clown’, en zijn naam was gemaakt. De plaat doet het geweldig en staat overal hoog op de hitparades. En Dave, die altijd had moeten zien hoe zijn broertje met het succes ging strijken, kwam zomaar alleen in de popbladen en gaf helemaal in zijn eentje interviews weg.

Wat doet Ray?

Hij vindt het leuk en zegt: ‘Ik gun het Dave van harte! Hij heeft jarenlang niets van zich laten horen, maar ik wist dat hij het kon. Ik heb hem ook gezegd dat ie meer songs moet gaan schrijven. Heus, die jongen heeft het. Ik ben blij dat ik een opvolger heb bij de Kinks, want ik wilde er toch mee stoppen’.

Het oordeel van Muziek Parade

Ray Davies en Dave Davies in 1967

Een maand later, in oktober 1967, had het succes van ‘Death Of A Clown’ de gemoederen in de Kinks in beweging gebracht, in elk geval volgens Muziek Parade. Dit kon je er over lezen:

“Sedert Dave Davies zoveel succes oogst en de opnamen van een nieuwe solo-plaat al bijna gereed zijn, is de sfeer in de Kinks-gelederen enigszins aan de koele kant.

De altijd in de schaduw van Ray Davies weggedoken Dave heeft door zijn hit zoveel belangstelling en gezag gekregen, dat de onderlinge verhoudingen een beetje uit het lood zijn getrokken. Bij een persconferentie, waar leider Ray vroeger altijd het hoogste woord had, staat nu Dave in de spotlights. Het hele Kinks-team wordt in de publiciteit in een hoek gedrukt om ruimte te geven voor het succes van Dave Davies.

De stemming in de groep is dan ook niet zo best als ze gewend is, toen het team nog echte recht op en neer verhoudingen bezat; Ray Davies, de leider, en de rest schikte zich in zijn beslissingen. Vaak goede beslissingen, want de Kinks zijn een van de weinige Engelse popartiesten, die zich zonder al te veel moeilijkheden een aantal jaren handhaven in de top van de popbusiness.

Bijna elke plaat werd een toptien hit, niet alleen in Engeland maar ook in de rest van de wereld. Alle Kinks-elpees haalden een goed verkoopcijfer en kregen de onderscheiding ‘uitmuntend’ in de afdeling betere popmuziek. Resultaten die bereikt werden door een goede discipline en een uitstekende sfeer in de groep.

Toen niet zo moeilijk in de hand te houden voor Ray, omdat hij naar buiten de meest spectaculaire man was het Kinks-team. Als er werd gezongen dan deed Ray dat, bij televisie-opnamen kreeg Ray de close-ups, Ray kreeg de meeste fanmail, en zo hoorde het ook, vonden de andere Kinks, want hij was de belangrijkste man.

Als je Kinks zei, bedoelde je Ray Davies en omgekeerd.

Nu is dat zomaar voorbij. Niet achter maar naast Ray staat opeens een belangrijke concurrent. Een man, die minstens zo goed en hitgevoelig zingt als Ray. Een musicus, die over dezelfde compositietalenten beschikt. Een showman, die als het moet de zaal aardig weet op te warmen. Broer Dave Davies.

En zoveel talent in één groep kon wel eens minder goed zijn dan op het eerste gezicht lijkt. Voor de buitenwereld gaat alles nog zeer goed. Ray Davies is de eerste die zijn broer naar voren schuift bij een persconferentie. Ray is degene die hem helpt met het vinden en componeren van nieuwe nummers.

Maar in het achterhoofd speelt de gedachte: wie van ons tweeën wordt Kinks boss?

Dave vs Ray?

Dave Davies lijkt nog een bescheiden jongen. Tegen de pers blijft hij volhouden dat er geen plannen zijn voor een solo-carrière. Dat zijn broer Ray nog altijd het absolute einde is. Dat hij zich als onderdeel van de Kinks best op zijn plaats voelt.

Maar... tegelijkertijd is hij bezig met de opnamen van een nieuwe solo-single, probeert hij bij zijn platenmaatschappij toestemming te krijgen voor een langspeelplaat, waar hij behalve door de Kinks ook begeleid moet worden door een 50 man sterk orkest, en reist hij in zijn eentje door Europa om zijn plaat te promoten.

Daarnaast koopt hij en passant ook nog even een eigen huis, omdat hij samen wonen met broer Ray toch een beetje begint te vervelen.

Het is te hopen dat de Kinks niet gaan lijden aan de nederbeat-hoogmoed-weggaan kwaal, waardoor de ene groep na de andere uit elkaar valt, omdat de leden zichzelf zo belangrijk vinden. Het moet voor twee sterke talenten als de gebroeders Davies mogelijk zijn te blijven draaien in één groep. Het zou het hitwezen wel ten goede komen”.

***

In Nederland was Dave Davies nog niet vergeten. Met ‘Susannah’s Still Alive’ haalde hij een paar maanden later opnieuwe de top tien. In 1968 bereikte hij met ‘Lincoln County’ voor de derde keer de Nederlandse top 20. Die twee singles waren songs van de artiest, maar producties van Ray Davies.

Dave maakte in die tijd opnamen voor een solo-album, zo bleek. Het album werd niet in de handel gebracht. De belangstelling voor de solo-activiteiten van Dave Davies was voorbij.

top 40 van 20 januari 1968