Op 10 oktober 2015 schreef ik een artikel over de geschiedenis van de hitlijsten. De afgelopen tijd is me meer dan ooit opgevallen hoezeer diverse Nederlandse ‘officiële’ hitlijsten van elkaar verschillen. Soms lijken ze nauwelijks op elkaar. Een nummer dat in de ene lijst aan de top staat hoeft niet noodzakelijkerwijs in de andere voor te komen. Toch pretenderen al die hitlijsten een juiste afspiegeling te zijn van wat populair is in ons land.
   Recentelijk reisde ik door de Verenigde Staten. Dankzij het internet kon ik de lijsten op afstand met elkaar vergelijken. Opnieuw was ik verbaasd. Daarom onderstaand eens een overzicht en een vergelijking.
 
 
308 1 Media Markt top 40
 
 
Top 40
 
 
Op de website van de Stichting Top 40 kun je lezen: “De Media Markt Top 40 is de enige echte hitlijst van Nederland. Je hoort de 40 populairste singles van Nederland elke vrijdag tussen 14 en 18 uur op Radio 538, gepresenteerd door Jeroen Nieuwenhuize. De Top 40 wordt samengesteld door de Stichting Nederlandse Top 40 op basis van airplay, streaming en trends in social media.
   De airplay van Radio 538, 3FM, Sky Radio, Q-music, Slam FM en 100%NL wordt meegeteld en elk uur wordt vermenigvuldigd met de luistercijfers van dat uur, aangeleverd door KLO [afdeling kijk- en luisteronderzoek van de NOS].
   De streaminggegevens van Spotify en andere streamingplatforms worden meegeteld. [evenals] de buzz rondom tracks op social media (Twitter, YouTube, Facebook en Instagram).
   Alle onderzoeksresultaten worden wekelijks verzameld door SoundAware. Onder toezicht van een bestuurslid van de Stichting Nederlandse Top 40 wordt de definitieve lijst vastgesteld”.
 
 
308 2 Pnk
 
Dit alles resulteerde afgelopen week in onderstaande lijst:
  1. P!nk, What about us
  2. Willy William, J. Balvin, Beyoncé, Mi gente
  3. Jonas Blue, William Singe, Mama
  4. The Scr!pt, Ra!n
  5. Dua Lipa, New rules
  6. Avicii, Sandro Cavazza, Without you
  7. Sam Smith, Too good at goodbyes
  8. CNCO, Little Mix, Reggaetón lento (remix)
  9. Zayn, Sia, Dusk till dawn
  10. Post Malone, 21 Savage, Rockstar
  1. Armin van Buuren, Josh Cumbee, Sunny days
  2. Imagine Dragons, Thunder
  3. Axwell, Ingrosso, More than you know
  4. Kygo, Justin Esso, Stargazing
  5. Ed Sheeran, Perfect
  6. Justin Bieber, Bloodpop, Friends
  7. Marshmello, Khalid, Silence
  8. Maroon 5, Sza, What lovers do
  9. Ali B, Boef, Rolf Sanchez, RedOne, Voy a bailiar
  10. Calvin Harris, Pharrell Williams, Katy Perry, Big Sean, Feels
  1. Niall Horan, Too much to ask
  2. French Montana, Swae Lee, Unforgettable
  3. Taylor Swift, Look what you made me do
  4. Sevn Alias, Lil Kleine, Boef, Patsergedrag
  5. The Boy Next Door, Fresh Coast, Jody Bernal, La colegiala
  6. Camilo Cabello, Young Thug, Havana
  7. Logic, Alessia Cara, Khalid, 1-800-273-8255
  8. Louis Tomlinson, Bebe Rexha, Digital Farm Animals, Back to you
  9. David Guetta, Justin Bieber, 2U
  10. Wulf, Mind made up
  1. Lucas & Steve, Up till dawn
  2. Marco Borsato, Thuis
  3. Rita Ora, Your song
  4. Dimitri Vegas, Like Mike, David Guetta, Kiaara, Complicated
  5. Charlie Puth, Attention
  6. DJ Snake, Lauv, A different way
  7. DJ Khaled, Rihanna, Bryson Tiller, Wild thoughts
  8. Major Lazer, Travis Scott, Camila Cabello, Quavo, Know no better
  9. Jax Jones, Demi Levato, Stefflon Don, Instruction
  10. Luis Fonsi, Daddy Yankee, Justin Bieber, Despacito

 

Single Top 100
 
 
Formele gegevens over het tot stand komen van de Single top 100 heb ik bij de betreffende lijst niet kunnen vinden. Op wikipedia las ik dat die lijst de officiële hitlijst van de meest populaire tracks in Nederland is en wordt samengesteld op basis van (betaalde? HK) downloads, streams en fysieke verkopen. De luistercijfers van muziekstreams worden eveneens meegeteld. “Sinds jaren is het de belangrijkste concurrent van de Nederlandse top 40. De lijst is aangekocht door GfK”. GfK is een afkorting van het Duitse marktonderzoekinstituut Gesellschaft für Konsumforschung.
   De lijst bestaat uit 100 titels. De bovenste veertig zagen er afgelopen week als volgt uit:
 
 
308 3 Sevn Alias met Lil Kleine en Boef
Sevn Alias met Lil Kleine en Boef
 
 
  1. Sevn Alias, Lil Kleine, Boef, Patsergedrag
  2. Post Malone, 21 Savage, Rockstar
  3. Sevn Alias, Maan, In Amsterdam
  4. Josylvio, Ride or die
  5. J Balvin, Willy William, Mi gente
  6. Dua Lipa, New rules
  7. Sam Smith, Too good at goodbyes
  8. Zayn, Sia, Dusk till dawn
  9. CNCO, Little Mix, Raggaeton Lento (remix)
  10. SFB, Ronnie Flex, Lovely body
  1. Equalz, Adje, CHO, Op de weg
  2. Camila Cabello, Young Thug, Havana
  3. Mashmello, Khalid, Silence
  4. Maroon 5, SZA, What lovers do
  5. P!nk, What about us
  6. French Montana, Swae Lee, Unforgettable
  7. Sevn Alias, Josylvio, Voor alle soldiers
  8. Macklemore, Skylar Grey, Glorious
  9. Ed Sheeran, Perfect
  10. Lil Kleine, Bokoesam, Net iets meer
  1. Justin Bieber, Bloodpop, Friends
  2. Sevn Alias, Mufasa
  3. Logic, Alessia Cara, Khalid, 1-800-273-8255
  4. Kygo, Justin Jesso, Stargazing
  5. Jonas Blue, William Singe, Mama
  6. Ali B, Boef, Rolf Sanchez, RedOne, Voy a baliar
  7. F1rstman, Josylvio, Lijpe, Bollebof, Money money
  8. The Script, Rain
  9. Imagine Dragons, Thunder
  10. Lil Kleine, Boef, Krantenwijk
  1. Avicii, Sandro Cavazza, Without you
  2. Axwell, Ingrosso, More than you know
  3. Dopebwoy, Chivv, 3robi, Cartier
  4. Ed Sheeran, Shape of you
  5. Bizzey, Frenna, Ramiks, Diquenza, Dovgh, Blow it all
  6. Kempi, The Blockparty, Josylvio, Sevn Alias, Cocaina (remix)
  7. Sevn Alias, Blessed
  8. Lil Kleine, Ronnie Flex, Loterij
  9. Calvin Harris, Pharrell Williams, Katy Perry, Big Sean, Feels
  10. Sevn Alias, Rijk moeten zijn
 
 
3 FM Mega top 50
 
 
 
Naar eigen zeggen is de Mega Top 50 de meest actuele hitlijst van Nederland. “Je hoort de vijftig populairste singles van Nederland iedere zaterdag tussen 14 en 16 uur op NPO 3FM. De Mega Top 50 wordt wekelijks samengesteld door SoundAware aan de hand van drie componenten:
* Streaminggegevens van Spotify
* Downloadcijfers van GfK
* Airplay die de songs krijgen op 3FM, 100%NL, Q-music, Radio 2, Radio 538, Sky Radio en Slam FM
   De onderdelen streaming, downloads en airplay tellen alle drie voor eenderde mee in de samenstelling van de Mega Top 50. Om de gegevens met elkaar te vergelijken, worden ze geïndexeerd. Dat betekent dat de nummer 1 100% is en de nummer 2 bijvoorbeeld 92%. Zo loopt dat verder naar beneden”.
 
 
308 4 Spotify

 
 
De FM Mega Top 50 zag er aan de bovenkant als volgt uit:
 
1. P!nk, What about us
2. Ed Sheeran, Perfect
3. Sevn Alias, Lil Kleine, Boef, Patsergedrag
4. Armin van Buuren, Josh Cumbee, Sunny days
5. Zayn, Sia, Dusk till dawn
6. CNCO, Little Mix, Reggaetón lento (remix)
7. J Balvin, Willy William, Mi gente
8. Axwell, Ingrosso, More than you know
9. The Script, Rain
10. Sam Smith, Too good at goodbyes
 
11. Jonas Blue, William Singe, Mama
12. Dua Lipa, New rules
13. Imagine Dragons, Thunder
14. Post Malone, 21 Savage, Rockstar
15. Justin Bieber, Bloodpop, Friends
16. Avicii, Sandro Cavazza, Without you
17. Calvin Harris, Pharrell Williams, Katy Perry, Big Sean, Feels
18. Kygo, Justin Jesso, Stargazing
19. Ali B, Boef, Rolf Sanchez, RedOne, Voy a bailar
20. Robin Schulz, James Blunt, OK
 
21. French Montana, Swae Lee, Unforgettable
22. Rita Ora, Your song
23. Louis Tomlinson, Bene Rexha, Digital Farm Animals, Back to you
24. Niall Horan, Too much to ask
25. Wulf, Mind made up
26. Camilla Cabello, Young Thug, Havana
27. Charlie Puth, Attention
28. Taylor Swift, Look what you made me do
29. Lil Kleine, Boef, Krantenwijk
30. Nothing But Thieves, Sorry
 
31. Luis Fonsi, Daddy Yankee, Despacito
32. Sam Feldt, Alex Schulz, Be my lover
33. Coldplay & Big Sean, Miracles
34. Maroon 5, SZA, What lovers do
35. Ed Sheeran, Shape of you
36. Oscar and the Wolf, Runaway
37. The Boy Next Door, Fresh Coat, Jody Bernal, La colegiala
38. David Guetta, Justin Bieber, 2U
39. Imagine Dragons, Whatever it takes
40. Miley Cyrus, Malibu
 
 
308 5 Willy William J Balvin

 
 
Enkele opmerkingen
 
* Vooral tussen de top 40 (van de stichting met die naam) en de bovenste 40 van de Single Top 100 zijn de verschillen zeer groot. Dat was wat ik in dit artikel eens wilde vastleggen.
 
* De methode om de hitlijsten samen te stellen verschilt nogal van elkaar. Bij die van de Single Top 100 wordt, zo lijkt, in belangrijke mate uitgegaan van legale downloads en fysieke verkoop, terwijl die in werkelijkheid niet veel schijnen voor te stellen.
   * In eerdere artikelen van 10 oktober 2015 en 13 augustus 2014 werd duidelijk gemaakt hoe het relatief gemakkelijk is om lijsten, die op ‘verkoop’ gebaseerd zijn, te beïnvloeden. Dat is van belang voor Nederlandse artiesten om verder te komen.
   Als je het zo bekijkt kan dat een verklaring geven voor het groot aantal en hoge klasseringen van Nederlandse artiesten in de Single Top 100. In de twee andere hitlijsten komen Nederlandse artiesten, vaak rappers met een allochtone afkomst of connectie, er aanzienlijk minder goed van af. Dat was niet alleen deze week het geval – je kunt het veeleer als een trend zien. Een recent voorbeeld: half september 2017 steeg de single ‘Doe rustig!’ van Lijpe (eigenlijk: Abdel Achahbar, van Marokkaanse afkomst) en DJ (Nishan) Stijco in de Top 100 van 45 naar 7. In de ‘gewone top 40’ is dat nummer (nog) niet doorgedrongen.
   * De hitlijsten van de Stichting Top 40 (Radio 538) en die van NPO 3 FM zijn, in tegenstelling tot die van de Top 100, voor een belangrijk gedeelte gebaseerd op airplay – en wel van enkele geselecteerde stations. Radio 2 en de regionale zenders ontbreken bijvoorbeeld in het opgegeven overzicht. Wat de deejays draaien, al dan niet op voorschrift van de ‘zendermanager’, is bepalend voor de hitlijst. Of het publiek het met de ‘smaak’ van de programmamakers eens is, doet in onze tijd blijkbaar niet of minder ter zake.
   * Bij de Top 100 is het goed mogelijk om met verschillende tracks van een (nieuw) album tegelijk geklasseerd te worden. Dat gebeurde afgelopen week weer eens met de 20-jarige Nederlandse artiest Sevn Alias (eigenlijk: Sevaio Mook, met een Surinaamse en Antilliaanse achtergrond). Maar liefst zes keer kwam hij voor in de top 40 van de Top 100 – zijn ‘Patsergedrag’ was (alleen) daar zelfs op nummer één genoteerd.
   In de Britse charts is die gang van zaken in juli van dit jaar afgeschaft.
   * De hitlijst van de Stichting Top 40 sluit, meer dan de andere lijsten, onmiddellijk aan op de internationale ontwikkelingen in de hitmuziek. Dat blijkt niet alleen uit de samenstelling (en de keuze van de wekelijkse invloedrijke alarmschijf) maar deze week bijvoorbeeld ook door de snelle toevoeging van zangeres Beyoncé in de uitvoering van ‘Mi gente’, de internationale hit van J Balvin en Willy William. Elders ontbrak die (nog).
 
308 6 Mi gente   met Beyoncé
Mi Gente, met Beyoncé
 
*  Ondanks alle mooie woorden is het, ook anno 2017, nagenoeg onmogelijk om van buiten af in de keuken van de samenstellers te kijken. De subjectieve en persoonlijke factor is, zoals altijd al, aanwezig, vind ik.
   Bovendien kunnen de belangen groot zijn. De hitparade heeft immers in onze tijd meer een trend-settende dan een vast-stellende betekenis. Een klassering in een hitlijst kan dan ook sterk bijdragen – niet zozeer aan de huidige echte populariteit als wel – aan de populariteit in de toekomst. En die is weer van economisch belang (gages, optredens, merchandising, rechten op songs enzovoort).
   Kortom, het blijft de moeite waard om het verschijnsel te volgen.
 
Harry Knipschild
19 oktober 2017
 
Clips
 
* J Balvin, Willy William, Mi gente, juni 2017
* Calvin Harris, Pharrell Williams, Katy Perry, Big Sean, Feels, juni 2017
* Armin van Buuren, Josh Cumbee, Sunny days, juni 2017
* Lijpe, Jack Shirak, Doe rustig, september 2017
* P!nk, What about us, september 2017
* Sevn Alias, Lil Kleine, Boef, Patsergedrag, september 2017
* Ed Sheeran, Perfect, september 2015
* J Balvin, Willy William, Beyoncé, september 2017
* Post Malone's 'Rock Star' ten onrechte hoog geklasseerd?, oktober 2017